WAV ni fọ́ọ̀mátì tí Windows ti lo fún ohùn àtẹ́yìnwá láti ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1990. Microsoft àti IBM ni wọ́n dá a pọ̀, orúkọ pipe rẹ̀ sì ni Waveform Audio File Format. Èrò náà rọrùn: kí a fipamọ́ ohun gbọ́ bíi ti kaadi ohun ṣe ń ṣeré e, láì fi ìdìpọ̀ dígí-di-gbòòrò kankan sí i kí á tó tú u. Ìdí nìyẹn tí WAV fi jẹ́ àṣàyàn tó mọ́, tó dájú fún ìkọ̀wé, ìtúnṣe àti mastering, tí ó sì ṣi ni ohun tí ọ̀pọ̀lọpọ̀ sọ́fitiwia ohun ṣe máa kọ tí o bá sọ fún un kí ó má ṣe dín ohunkóhun kúrò.
Bí faili WAV ṣe n pa ohun mọ́
Fáìlì WAV jẹ́ fáìlì RIFF. RIFF, Resource Interchange File Format, jẹ́ àpò tí a kọ láti inú àwọn blọ́ọ̀kì tí a fi àkọlé sí tí a ń pè ní chunks, ọkọọkan ń kéde orúkọ tirẹ̀ àti gígùn tirẹ̀. Chunk méjì ni ó ṣe pàtàkì jù lọ. Format chunk ni ó ṣàlàyé bí a ṣe kó ohun náà: sample rate, bit depth àti iye ikanni. Data chunk ni ohun náà fúnra rẹ̀, PCM tí a kò tiì dín kù ní ìbámu, èyí tí kì í ṣe míràn ju àtòjọ pípẹ́ ti àwọn nọ́ńbà tó ń ṣe ìwọ̀n waveform ní ẹgbẹẹgbẹ̀rún ìgbà ní ìṣẹ́jú-aaya kan. Ohun gbogbo míì jẹ́ aṣàyàn, àti ẹrọ orin tí kò mọ̀ chunk kan lè foju kọ ọ́.
Nítorí pé a kò dín ohunkóhun kúrò, WAV jẹ́ lossless: ohun tí o gba padà dájú gẹ́gẹ́ bíi ohun tí o fi sínú, ìwọn fáìlì náà sì jẹ́ ìṣírò pẹ̀lú àrímítíkì péré. Stereo didùn-dídùn CD ń ṣiṣẹ́ ní 44,100 ìdánwò ní ìṣẹ́jú-aaya kan, 16 bits fún ọkọọkan, kọjá ikanni méjì, èyí tí ó jọ pé díẹ̀ síi ju 10 MB fún ìṣẹ́jú kan. WAV tún lè gbé ohun tí a ti dín kù, bí ADPCM tàbí A-law, nípa fífi kóòdù míì sílùú nínú format chunk, bó tilẹ̀ jẹ́ pé ó ṣòro láti rí báyìí. Ààlà gidi kan wá láti orí gígùn chunk 32-bit ti RIFF: fáìlì WAV kò lè ju 4 GB lọ, ìdí nìyẹn tí àwọn ìkọ̀wé pípẹ́ gan-an fi máa dé gẹ́gẹ́ bí RF64 tàbí Wave64 dipo.
Àwọn metadata tí faili WAV rú
Metadata WAV jẹ́ aṣàyàn, iye tí ìwọ yóò sì rí dá pátápátá lórí ohun tí ó kọ fáìlì náà. Ilé ìbílẹ̀ rẹ̀ ni LIST chunk ti àwọn àkóónú INFO, tí a tún fi lẹ́tà mẹ́rin kọ́kọ́ọ̀kan: INAM (àkọlé), IART (olórin), IPRD (àlùbùmù tàbí ọjà), ICRD (ọjọ́ tí a dá a), IGNR (jéǹrà), ICMT (àlàyé), ICOP (cópíràítì), IENG (onímọ̀ ẹlẹ́rọ̀) àti ISFT, sọ́fitiwia tí ó dá fáìlì náà. Diẹ̀ lára àwọn ètò náà máa kọ tag ID3 tàbí pákẹ́ẹ̀tì XMP sínú chunk tirẹ̀ dípò, àti sọ́fitiwia orin lè fi cue markers tàbí loop points kún un.
Èyí tó wúlò jù lọ ni bext, Broadcast Wave extension tí a fi ń lo káàkiri rédíò, fìlìmù àti tẹlifíṣọ̀n. Ó ń gbà àpèjúwe ọ̀fẹ́-n-ọrọ, orísun àti ìtọ́kasí orísun, ọjọ́ àti àkókò tí a dá a, ìtàn kóòdì àti ìtọ́kasí àkókò kan tí ó ń so ìkọ̀wé mọ́ timecode lórí set. Àwọn field recorder sábàa máa fi iXML chunk kun ún lórí, tí ń rú orúkọ iṣẹ́, àyíká, take àti tape, àwọn orúkọ orin kọ̀ọ̀kan, àwòṣe eréṣọ́nù àti nọ́ńbà séríà, àti lórí díẹ̀ nínú àwọn recorder, ipò ìgòkè-ìsàlẹ̀ àti ìwọ̀-oòrùn ibi tí o dúró.
Nítorí náà, ìròyìn fáìlì WAV lè ṣí ọ̀pọ̀ nǹkan hàn. Orúkọ onímọ̀ ẹlẹ́rọ̀, ilé iṣé́ sutiò, ọjọ́ fíìmù, nọ́ńbà séríà eréṣọ́nù àti ipò ilé-àyé lè wà nínú broadcast WAV àgbélébùú láìsí ẹni tó fi wọn síbẹ̀ lọ́kàn-rere. WAV tí recorder àbáyọ kan bá ṣòfò jáde, ní àfikún, lè má ní metadata àlàyé rárá yàtọ̀ sí format chunk. Méjèèjì jẹ́ fáìlì tó bófin-mú pátápátá, èyí ló fi jẹ́ pé ó tọ́ láti wo inú wọn dípò kí a máa fura.
Ìgbà tí wọ́n fi máa lò WAV
Lo WAV nígbà tí o bá ń ṣiṣẹ́: ìkọ̀wé, ìtúnṣe, fífi òǹlùpọ̀ síra, tàbí fífi ohun fún ẹlòmíràn tí yóò tún ṣàtúnṣe rẹ̀. Kò sí owó ìtúmọ̀ (decoding), gbogbo olóòtú ló ń lóye e, kò sì sí ìparun-dídùn lórí fadákà lẹ́yìn ìtúnṣe léraléra. Fún ìpamọ́, àṣàyàn àfarawà ni FLAC, èyí tí náà jẹ́ lossless ṣùgbọ́n tí ó kere síi gidigidi àti tó dára jù lọ fún fífi tags pamọ́. Fún fífi orin ránsí sí àwọn olùgbọ́, MP3 tàbí AAC yóò jẹ́ ìpín díẹ̀ nínú ìwọn fáìlì pẹ̀lú didùn tí ọ̀pọ̀ ènìyàn kì í fìdí rẹ̀ mú. Pa WAV mọ́ gẹ́gẹ́ bí master rẹ, kí o sì máa dá àwọn fáìlì kékeré jáde lára rẹ̀.