MKV to skrót od Matroska, otwartego formatu kontenera zapoczątkowanego w 2002 roku przez Steve’a Lhomme’a i grupę współtwórców, którzy chcieli pliku wideo, do którego nikt nie ma wyłącznych praw i który nie ma sztucznych ograniczeń. Nazwa pochodzi od rosyjskiej matrioszki i dobrze oddaje ideę: plik Matroska to pudełko, które może pomieścić wszystko, co do niego włożysz. Podczas gdy MP4 akceptuje określony zestaw kodeków i funkcji, Matroska została zaprojektowana tak, by przyjmować dowolne, dlatego stała się preferowanym formatem dla archiwów filmowych, anime z wieloma zestawami napisów i kopii płyt Blu-ray zapisanych na dysku twardym. Jej podstawowa struktura została opublikowana jako standard internetowy, a Google wykorzystało jej podzbiór do stworzenia WebM.
Jak zbudowany jest plik MKV
Matroska jest oparta na EBML, binarnej strukturze działającej jak kompaktowa wersja XML: wszystko jest elementem, elementy zagnieżdżają się w sobie nawzajem, a każdy z nich podaje własną długość. Plik składa się z nagłówka, następnie segmentu zawierającego ścieżki, indeksu do przewijania oraz samego materiału, podzielonego na klastry małych bloków z znacznikami czasu.
MKV samo w sobie niczego nie kompresuje. Obraz w środku to zwykle H.264, HEVC, AV1 lub VP9, dźwięk może być w formacie AAC, Opus, FLAC, DTS lub Dolby audio, między innymi. Ponieważ kontener jest obojętny na to, co zawiera, jeden plik może przenosić bezstratną ścieżkę audio obok skompresowanej, kilka wersji językowych, wymuszone i pełne zestawy napisów w formie tekstowej lub bitmap, znaczniki rozdziałów do wyboru scen oraz załączniki: okładkę albo dokładną czcionkę, której potrzebuje ścieżka napisów, aby wyglądała właściwie.
Jakie metadane zawiera plik MKV
Matroska przechowuje metadane w dwóch miejscach i oba pojawiają się w raporcie.
Blok informacji o segmencie opisuje sam plik. Zawiera ogólny tytuł, czas trwania, datę utworzenia w UTC, unikalny identyfikator segmentu oraz dwie mówiące wiele pozycje: aplikację multipleksującą i aplikację zapisującą, które podają nazwę biblioteki i programu, które wytworzyły plik, często wraz z numerami wersji. Każda ścieżka ma następnie własny wpis z nazwą, kodem języka, użytym kodekiem, rozmiarami wyświetlania oraz flagami oznaczającymi ścieżkę jako domyślną lub wymuszoną.
Metadane opisowe korzystają z systemu tagów Matroski, który jest bardziej uporządkowany niż większość. Tagi są pogrupowane według celu, więc tag może dotyczyć całego pliku, jednej ścieżki, rozdziału lub kolekcji nad nim, podobnej do albumu, a każdy tag to nazwa i wartość. Standardowe nazwy są pisane wielkimi literami, a te, z którymi najczęściej się spotkasz, to title, artist, date released, genre, comment, description, encoder, part number i total parts. Tag może też podać język, w którym jest zapisany, dzięki czemu to samo pole może wystąpić więcej niż raz dla różnych odbiorców.
Tego, czego Matroska zwykle nie zawiera, są metadane aparatu. Nie ma bloku EXIF, modelu aparatu ani pola GPS, ponieważ pliki MKV są zazwyczaj tworzone przez konwersję lub kopiowanie innego materiału, a nie bezpośrednio przez kamerę. Ślady osobistego charakteru są innego rodzaju: aplikacja zapisująca podaje, jakiego programu i wersji użyłeś, data utworzenia wskazuje kiedy, tytuł i nazwy ścieżek bardzo często zachowują nazwę oryginalnego wydania lub płyty, a załącznik może być dowolnym plikiem, w tym takim, który ktoś po prostu tam zostawił.
Kiedy wybrać MKV
Użyj MKV, gdy plik ma zostać na stałe. To najlepszy kontener tutaj dla filmu z kilkoma wersjami językowymi dźwięku, ścieżkami napisów, między którymi chcesz się przełączać, oraz rozdziałami, a do tego bez problemu przyjmuje nietypowe kodeki.
Alternatywą jest MP4 i wygrywa zasięgiem: przeglądarki, telefony, telewizory i dekodery odtwarzają MP4 bez dodatkowej pomocy, podczas gdy obsługa MKV zależy od urządzenia i od zainstalowanych odtwarzaczy. Rozsądną praktyką jest archiwizowanie w MKV i udostępnianie w MP4. Przechodzenie między nimi to często tylko remuks, czyli skopiowanie strumieni do innego kontenera bez strat, o ile kodeki w środku należą do tych akceptowanych przez MP4.